بمپور
بمپور
تکوین تاریخی شهر نیکشهر
نیکشهر یکی از آبادیهای اولیه ای است که پس از دوران کوچ نشینی و دامداری ایجاد گردیده است و به سبب داشتن آب فراوان و وجود چشمه سارها که حتی در خشکسالی بعضی بی آب نشدند، باعث گردید مردمان اولیه دراین محل سکونت دائمی اختیار کنند به همین دلایل بود که بعدها بعنوان یکی از مراکز مهم مکران به حساب آمد. که به نوعی مرکز مکران قرار گرفت.
|
تاریخ ثبت |
شماره ثبت |
بخش |
قدمت اثر |
نام اثر |
شماره |
ردیف |
|
01/02/45 |
545 |
مرکزی |
هزاره دوم و سوم پیش از م |
تپه روباهک |
1281 |
250 |
|
01/02/45 |
546 |
مرکزی |
پیش از تاریخ و تاریخی |
تپه کلاتک آسپیچ |
1282 |
251 |
|
01/02/45 |
548 |
مرکزی |
اواخر اشکانی ساسانی |
قبرستان گشت |
1284 |
252 |
|
12/02/77 |
2012 |
مرکزی |
قاجاریه |
مسجد جامع صدیقه(دزک) سراوان |
2726 |
253 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی قرن 10 و 11 هجری ق |
قلعه دزک ( بلقیس) |
3312 |
254 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی قرن 8 و 9 هجری |
قلعه خیر آباد |
3313 |
255 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
قلعه بخشان |
3314 |
256 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
قلعه زنگیان |
3320 |
257 |
|
|
0 |
مرکزی |
|
قلعه گشت |
3322 |
258 |
|
|
0 |
مرکزی |
دوره اسلامی و تاریخی |
قبرستان قدیمی سر جو |
3325 |
259 |
|
|
0 |
مرکزی |
دوره اسلامی |
قبرستان قدیمی کلپورکان |
3328 |
260 |
|
|
0 |
مرکزی |
دوره اسلامی |
آرامگاه و زیارتگاه بابا حاجی |
3330 |
261 |
|
|
0 |
مرکزی |
|
درخت سرو کهنسال سر جو |
3335 |
262 |
|
|
0 |
مرکزی |
تاریخی اسلامی |
تپه سفید |
3336 |
263 |
|
|
0 |
مرکزی |
تاریخی |
تپه سنگی |
3338 |
264 |
|
07/07/81 |
6096 |
مرکزی |
هزاره دوم قبل از میلاد |
تپه کلپورکان |
3339 |
265 |
|
|
0 |
مرکزی |
تاریخی |
تپه حدوکان هشک |
3340 |
266 |
|
07/07/81 |
6094 |
مرکزی |
اواخر هزاره سوم |
تپه سیاه ( سیه دک ) |
3341 |
267 |
|
|
0 |
مرکزی |
دوره اسلامی معاصر |
سنگ یادبود باقر داور پناه |
3342 |
268 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
سنگ آسیاب دزک (هش ) |
3343 |
269 |
|
|
0 |
مرکزی |
|
معماری صخره ای دزک ( زیر بر ) |
3344 |
270 |
|
|
0 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های کوه مهرگان |
3346 |
271 |
|
|
0 |
مرکزی |
دوره معاصر |
ساختمان قدیمی بخشداری |
3360 |
272 |
|
07/07/81 |
6093 |
مرکزی |
تاریخی ( پارت و ساسانی) |
تپه مهرگان |
3622 |
273 |
|
|
0 |
مرکزی |
پیش از تاریخ تاریخی |
تپه و محوطه کوه کلا |
3623 |
274 |
|
|
0 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
محوطه کهنوک دزک |
3624 |
275 |
|
07/07/81 |
6098 |
مرکزی |
پیش از تاریخ تاریخی |
محوطه تاریخی و فرهنگی تنکان |
3625 |
276 |
|
07/07/81 |
6100 |
مرکزی |
پیش از تاریخ تاریخی |
تپه ککی |
3626 |
277 |
|
07/07/81 |
6099 |
مرکزی |
پیش از تاریخ تاریخی |
محوطه سنگی یا احمد آباد |
3627 |
278 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه شیخ محمد مرشد |
3630 |
279 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه ملا بایان دهواری |
3631 |
280 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه فقیر صاحب |
3632 |
281 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آررامگاه درویش سید ملا موسی |
3635 |
282 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه پیر قلندر ولی مرشدی |
3636 |
283 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه بابا علی شاه مردان |
3637 |
284 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه درویش سید خواجه مرشد |
3639 |
285 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
آرامگاه درویش سید خواجه مرشد حضرت |
3640 |
286 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی معاصر |
مدرسه دینی مولوی شهداد مکانزهی |
3655 |
287 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
مسجد مولوی شهداد مکانزهی |
3656 |
288 |
|
|
0 |
مرکزی |
اسلامی |
مناره مسجد روستای زیارت |
3657 |
289 |
|
09/02/82 |
8502 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های دره کندیک |
3660 |
290 |
|
09/02/82 |
8508 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های دره شیر و پلنگان |
3661 |
291 |
|
09/02/82 |
8504 |
مرکزی |
اسلامی |
سنگ نگاره های دره دار ساوات |
3662 |
292 |
|
|
0 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های کوه کیشگان |
3663 |
293 |
|
|
0 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های دره مکی |
3664 |
294 |
|
09/02/82 |
8506 |
مرکزی |
پیش از تاریخ و اسلامی |
سنگ نگاره های دره درونزک |
3665 |
295 |
|
|
0 |
مرکزی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های گشت |
3667 |
296 |
|
07/07/81 |
6471 |
مرکزی |
قرون 11 و 12 هجری ق |
تپه شاه مردان |
3691 |
297 |
|
07/07/81 |
6095 |
مرکزی |
هزاره سوم قبل از میلاد |
تپه کهنوک |
3692 |
298 |
|
07/07/81 |
6472 |
مرکزی |
معاصر |
موزه زنده سفال کلپورگان |
3693 |
299 |
|
07/07/81 |
6097 |
مرکزی |
تاریخی |
تپه کلاتک هوشک |
3694 |
300 |
|
01/02/45 |
549 |
شهر سراوان |
هزاره اول تا اوایل اسلام |
تپه کلاتک بخشان |
1285 |
301 |
|
18/06/77 |
2111 |
شهر سراوان |
اواسط پهلوی |
ساختمان قدیمی بهداری |
2854 |
302 |
|
|
0 |
شهر سراوان |
دوره معاصر |
ساختمان قدیمی فرمانداری |
3304 |
303 |
|
|
0 |
شهر سراوان |
دوره معاصر ( پهلوی ) |
ساختمان قدیمی مدرسه 22 بهمن ( پیر شلتوت ) |
3305 |
304 |
|
|
9558 |
سراوان |
دوره معاصر ( 1329 ه ش ) |
دبستان کوروش کبیر سراوان |
3306 |
305 |
|
|
0 |
سراوان |
اسلامی |
قلعه کهنه شستون ( کهنه کلا ) |
3311 |
306 |
|
01/02/45 |
547 |
بم پشت |
هزاره سوم پیش از میلاد |
تپه مهتاب خزانه |
1283 |
307 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
قلعه دهک |
3317 |
308 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
قلعه اسفندک |
3318 |
309 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
قلعه کهک |
3319 |
310 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
قلعه بم پشت |
3321 |
311 |
|
|
0 |
بم پشت |
دوره اسلامی |
مقبره سید مزار |
3331 |
312 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه ملک شمس الدین صفاری |
3629 |
313 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه خواجه سید منصور پیر آبادی |
3633 |
314 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه درویش قوس ولی نبی بخش |
3638 |
315 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه درویش سید غلامحسین صاحب |
3641 |
316 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه درویش سید ملک عطا محمد صاحب |
3642 |
317 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه سید شیخ حسین جان صاحب |
3643 |
318 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه سید خواجه محمد کریم صاحب |
3644 |
319 |
|
|
0 |
بم پشت |
اسلامی |
آرامگاه سید خواجه روح الامین صاحب |
3645 |
320 |
|
|
0 |
بم پشت |
|
معماری صخره ای کوهک |
3674 |
321 |
|
|
0 |
بم پشت |
|
معماریهای صخره ای قلعه جاودان |
3675 |
322 |
|
|
0 |
بم پشت |
|
غارهای در پتن و غار روباه |
3678 |
323 |
|
01/02/45 |
1031 |
جالق |
ساسانی اسلامی |
تپه باستانی میر سید عمر |
1766 |
324 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی |
قلعه ناهوک |
3315 |
325 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی |
قلعه هیتک |
3316 |
326 |
|
|
0 |
جالق |
|
قلعه سینوکان |
3323 |
327 |
|
|
0 |
جالق |
دوره اسلامی |
مقبره شیخ حسام الدین |
3332 |
328 |
|
|
0 |
جالق |
|
درخت سرو کهنسال سولان |
3334 |
329 |
|
|
0 |
جالق |
|
سنگ نگاره های کله کان |
3349 |
330 |
|
09/02/82 |
8507 |
جالق |
پیش از تاریخ |
نقاشی های صخره ای پیر گوران |
3350 |
331 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد میر عبدالله شماره یک 1 |
3352 |
332 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای شماره دو 2 |
3354 |
333 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای شماره سه 3 |
3355 |
334 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای شماره چهار 4 |
3356 |
335 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
دوره اسلامی |
گنبد و بنای شماره پنج 5 |
3357 |
336 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی |
حصار قدیمی ناهوک |
3361 |
337 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی |
قلعه جالق |
3362 |
338 |
|
|
0 |
جالق |
دوره اسلامی |
مقبره سنگ شیر جان |
3480 |
339 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای شماره شش 6 |
3646 |
340 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای شماره هفت 7 |
3647 |
341 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای شماره هشت 8 |
3648 |
342 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی قرن 11 و 12 |
گنبد شماره یک سورو |
3649 |
343 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی |
گنبد و بنای شماره دو 2 |
3650 |
344 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی |
گنبد و بنای شماره سه 3 |
3651 |
345 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی |
گنبد و بنای شماره چهار 4 |
3652 |
346 |
|
25/12/79 |
3063 |
جالق |
اسلامی |
گنبد و بنای شماره پنج 5 |
3653 |
347 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی |
مقبره قاضی آدین ( آدینه ) |
3654 |
348 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی قرن 6 و 8 هجری |
گنبد و بنای یک ، دو، سه کوهکن |
3658 |
349 |
|
|
0 |
جالق |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های سور آب |
3668 |
350 |
|
09/02/82 |
8505 |
جالق |
اسلامی |
سنگ نگاره های سردشت ناهوک |
3669 |
351 |
|
09/02/82 |
8503 |
جالق |
هزاره اول قبل از میلاد |
سنگ نگاره های دره نگاران |
3670 |
352 |
|
|
0 |
جالق |
|
معماریهای صخره ای مغازان ( غازان ) |
3676 |
353 |
|
|
0 |
جالق |
اسلامی |
قلعه سورو |
3351 |
354 |
|
|
0 |
جالق |
پیش از تاریخ |
قبرستان کله گان |
3628 |
355 |
|
01/02/45 |
551 |
سب سوران |
پیش از تاریخ |
تپه کله ( قلعه ) برزاد |
1287 |
356 |
|
01/02/45 |
552 |
سب سوران |
پیش از تاریخ |
تپه کلا (قلعه ) ملا |
1288 |
357 |
|
01/02/45 |
553 |
سب سوران |
1500 تا اوایل اسلامی |
تپه پیر کهورث |
1289 |
358 |
|
01/02/45 |
554 |
سب سوران |
1500 تا اوایل اسلام |
تپه پیر کهورد |
1290 |
359 |
|
|
0 |
سب سوران |
اسلامی |
قلعه پسکوه |
3310 |
360 |
|
|
0 |
سب سوران |
پیش از تاریخ |
قبرستان قدیمی سموکان |
3324 |
361 |
|
|
0 |
سب سوران |
اسلامی |
قبرستان قدیمی سب یک |
3326 |
362 |
|
|
0 |
سب سوران |
اسلامی |
قبرستان قدیمی سب دو |
3327 |
363 |
|
|
0 |
سب سوران |
اسلامی |
آرامگاه حاجی صاحب قوس |
3329 |
364 |
|
|
0 |
سب سوران |
|
خرابه های دهان |
3345 |
365 |
|
|
0 |
سب سوران |
اسلامی |
آرامگاه درویش شاه حسین |
3634 |
366 |
|
|
0 |
سب سوران |
اسلامی پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های قبر زنگی کوه تونان |
3666 |
367 |
|
01/02/45 |
550 |
شهر سوران |
1500 ق. م تا اوایل اسلام |
تپه میل مارو |
1286 |
368 |
|
18/07/75 |
1751 |
شهر سوران |
قاجار |
قلعه سب |
2486 |
369 |
|
|
0 |
زابلی |
اسلامی |
قلعه زابلی (مگس ) |
3307 |
370 |
|
|
0 |
زابلی |
اسلامی |
قلعه هیدوچ |
3308 |
371 |
|
|
0 |
زابلی |
اسلامی |
قلعه کنت |
3309 |
372 |
|
|
0 |
زابلی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های کوه کوزور |
3348 |
373 |
|
|
0 |
زابلی |
اسلامی |
قلعه بی رند |
3659 |
374 |
|
|
0 |
زابلی |
پیش از تاریخ |
سنگ نگاره های کوه بیرک |
3671 |
375 |
|
|
0 |
زابلی |
|
غار طبیعی کوه بیرک |
3672 |
376 |
|
|
0 |
زابلی |
|
غار طبیعی کوه مولتان |
3673 |
377 |
|
|
0 |
زابلی |
|
درخت انجیر کهنسالان گرسامان |
3677 |
378 |

تمدن خاموش (فراموش شده )
موقعیت جغرافیایی اسپیدژ : در غرب ایرانشهر حدود 135 کیلومتری در مسیر جاده بم – ایرانشهر ، از بزمان جاده ای به طرف دلگان جدا میشود وبعد از نیم ساعت حرکت در این مسیر تابلویی درکنار رودخانه ای سرسبز وپر آب نظر هر بیننده ای را به خود جلب می کند ( گورستان تاریخی اسپیدژ)
این منطقه از نظر آب وهوایی از شمال کوهستانی وجنوب دشت حاصلخیز، برای زندگی در فصول مختلف سال بسیار مناسب است هوایی معتدل وآب فراوان ورودخانه های پر آب وزمینهای حاصلخیز که لازمه ی زندگی در ادوار مختلف تاریخی بوده است از شرایط ویژه ی این منطقه می باشد .

خرمن کوبی سنتی هنوز در بسیاری از جاهای بلوچستان رواج دارد .


سیری در تمدن بلوچستان
ماههای بلوچی
هر قوم و ملتی از قدیم الایام ماههای مخصوص به خود را داشتهاند و قوم بلوچ نیز یکی از این اقوام است که ماههای مخصوص به خود را دارد و اینکه تعدادی از ماههای آن مشابه زبان فارسی است دلیل بر اقتباس آنها از فارسی نیست، چرا که این دو قوم هر دو ریشه آریایی دارند و اشتراک واژگان و کلمات در این دو قوم مشتق از زبان پهلوی است که زبان مشترک ایرانیها بوده است